Salarisprofs

Handreiking DBA laat gevolgen afschaffing VAR genadeloos zien

Han Bakker 8-6-2016 13:58
Categorieën: Loon- en premieheffing

De vakantietijd komt er weer aan. Gezellig, ondanks (of is het dankzij?) dat ‘we’ niet meedoen met het EK-voetbal. Lange dagen, lekker buiten, gezellig met vrienden en familie in de tuin, gezeten aan een grote tafel, genietend van een mooi stukje vlees en een goed glas wijn. Oftewel: welkom in de wereld van Jan des Bouvrie! (Waar is die trouwens gebleven?)

Tja, het klinkt allemaal fantastisch mooi, maar zo zit de wereld niet in elkaar. In elk geval niet voor iedereen. Zeker niet voor werkgevend Nederland. Want die moet aan de slag met de effecten van het verdwijnen van de VAR. Per 1 mei is die afgeschaft en is het zonnige, onbezorgde VAR-met-vrijwaring-vooraf-leventje voorbij. Er moet weer gewerkt worden! Het harde DBA-zonder-vrijwaring-vooraf-leven heeft zijn intrede gedaan.

Dus stuur die vrienden en familie maar naar huis, zet de tafel maar weer binnen en laat vooral de wijn voor wat die is, want er is werk aan de winkel deze zomer: de effecten van de wet DBA moeten bestudeerd worden en voorwaar voorwaar: dat is geen sikkeneur. Zoals ik al meldde in mijn vorige blog ‘Hoe zit het nu écht met de DBA’ (mei 2016): die VAR kwam er destijds niet voor niets!

Handreiking DBA
Maar gelukkig beseft de overheid dat ook en kijk eens aan: er is een Handreiking beoordelingskader overeenkomsten arbeidsrelaties verschenen. Is dat even fijn! Feitelijk is dat de verkorte cursus loon- en premieheffing waar ik het in mijn vorige blog over had. En deze is nog gratis ook!

Dus laten we eens kijken hoe de Handreiking ons de hand reikt. Hoe de Handreiking duidelijkheid verschaft over de impact van de verandering van de wet DBA op het beoordelingskader zoals dat gold gedurende het VAR-tijdperk. Kortom: wat heeft de komst van de DBA nu precies veranderd aan wet- en regelgeving?

Loonheffing en loonheffingen
De eerste alinea van de Handreiking maakt al veel duidelijk: “De Wet DBA brengt geen wijziging in de beoordeling of een arbeidsrelatie voor de loonheffingen een ‘echte’ dienstbetrekking of een zogenoemde fictieve dienstbetrekking is (…). “

Dat is mooi! Tenminste, als het waar zou zijn. Wat niet het geval is. Nou ja, niet helemaal. Want voor de beoordeling van arbeidsrelaties voor de loonheffing (enkelvoud) maakt de komst van de DBA inderdaad niets uit, maar voor de loonheffingen (meervoud) is dat wel degelijk het geval.

Voor degenen bij wie het verschil even is weggezakt: loonheffing is de heffing van loonbelasting en premies volksverzekeringen en loonheffingen omvat naast de loonheffing ook de heffing van de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw en van de premies ingevolge de werknemersverzekeringen. En de wet DBA heeft wel degelijk gevolgen voor die laatste heffing: die van premies werknemersverzekeringen.

De wet DBA schrapt in de materiewetten WW, ZW en WAO namelijk de bepaling dat geen dienstbetrekking aanwezig is bij arbeidsverhoudingen waarbij de werkgever geen inhoudingsplichtige voor de loonbelasting is, omdat hij over een VAR beschikt van de opdrachtnemer.

Oftewel: de kring van verzekerden voor de werknemersverzekeringen en daarmee de kring van personen voor wie premies werknemersverzekeringen verschuldigd zijn, wordt vanaf 1 mei 2016 niet langer beperkt door de aanwezigheid van een VAR. Kortom: de wet DBA brengt wel degelijk wijziging in de beoordeling of een arbeidsrelatie voor de loonheffingen een ‘echte’ dienstbetrekking of een zogenoemde fictieve dienstbetrekking is (…).

Muggenzifterij?
Nu zou je kunnen zeggen dat ik me schuldig maak aan muggenzifterij. Want voor de zuivere beoordeling of een arbeidsverhouding een dienstbetrekking is, kijk je immers primair naar de ‘opbouwende’ bepalingen voor de echte en fictieve dienstbetrekkingen en die zijn door de DBA niet gewijzigd. Maar dan zeg ik: wacht even, een arbeidsverhouding is pas een dienstbetrekking in de zin van een onderhavige wet, als alle toepasselijke bepalingen van die wet zijn toegepast, dus ook de eventueel aanwezige ‘beperkende’ bepaling(en).

Voor de werknemersverzekeringen betekende de beperkende bepaling van artikel 6, eerste lid, onderdeel e, ZW/WW/WAO het verschil tussen dag en nacht, tussen wel en niet verzekerd zijn, tussen wel en niet premies verschuldigd zijn. Die bepaling is vervallen met de komst van de wet DBA en dan kun je naar mijn mening niet simpelweg stellen dat de wet DBA geen verandering meebrengt voor de beoordeling van arbeidsverhoudingen. Het is feitelijk het ontkennen dat er zoiets bestaat als werknemersverzekeringen met een eigen kring van verzekerden.

Twijfels
Betekent bovenstaande dat de Handreiking waardeloos is en direct bij het oud papier kan? Allesbehalve!

De Handreiking is een echte handreiking aan ondernemend Nederland. Het toont namelijk feilloos aan hoe ontzettend moeilijk het is om (juist) te beoordelen of een arbeidsverhouding moet worden beschouwd als een echte of een fictieve dienstbetrekking in het kader van de loonheffingen. Vooral de wel of niet aanwezigheid van een gezagscomponent in de arbeidsverhouding blijft een uitermate lastig punt. En als je dan ook nog weet dat de uiteindelijke beoordeling altijd afhangt van de feiten en omstandigheden van het individuele geval, nou, maak dan je borst maar nat!

Maar goed, wat moet je nu doen als ondernemer? Tip 1: haal de contacten met uw arbeidsjurist aan! Tip 2: laat uw medewerker(s) een cursus volgen en zorg ervoor dat u voldoende beslagen ten ijs komt als de controleur van de belastingdienst straks de zaken anders ziet dan u. Want nu er bij de belastingdienst een ware ‘braindrain’ dreigt met het vertrek van zo’n 8.000 oudere en dus waarschijnlijk wat meer ervaren ambtenaren, is de kans groot dat uw controleur het ook nog niet allemaal precies weet en dan maar teruggrijpt op het aloude uitgangspunt: Bij twijfel, inhouden!

Twijfel. Het nieuwe centrale thema voor werkgevend Nederland. Geen zekerheid vooraf meer. En dat allemaal ‘dankzij’ een kabinet dat zelf geen twijfels kent over de noodzaak van het verdwijnen van de VAR. Of zou het inmiddels ‘kende’ zijn? Want ook het kabinet moet het inmiddels toch wel duidelijk zijn in wat voor schier onoplosbare staat van verwarring werkgevend Nederland is gebracht.

Reparatiewetgeving dus? Het zou zo maar kunnen, want dit kabinet is al vaker teruggekomen van eerdere dwaalstappen. Maar of dat ook dit keer het geval zal zijn?

Ik heb mijn twijfels.

Han Bakker – MBZ Consultancy

blog_image:profsg_146538805957580c1bec1e7.jpg:end_blog_image

Voor meer blogs van Han Bakker, klik hier

Reageer

Ideale werving en selectie voor de salarisadministratie

 

Al 10 jaar lang dé partner binnen salarisadministratie

Met opleidingen helpen we salarisprocessen te verbeteren