Salarisprofs

Aanvullingsregeling WW rammelt: de prijs van vereenvoudiging

Han Bakker 9-10-2017 9:57
Categorieën: Loon- en premieheffing

Terwijl het kabinet Rutte-3 zich in de eindfase van zijn langdurige formatie bevindt en we nog maar heel even hoeven te wachten op de definitieve inhoud van het bereikte regeerakkoord, wordt steeds meer bekend over de wijze waarop de reparatie van de afgeknotte WW-verzekering gestalte zal krijgen.

In mijn blog Schimmige toestanden rond reparatie derde WW-jaar (mei 2017) berichtte ik al dat minister Asscher toestemming had gegeven aan partijen om te komen tot een aanvulling op de verkorte WW-uitkering. Ik vroeg mij af waarom Asscher dat überhaupt moest doen, gegeven het feit dat er sprake is van een niet door de overheid gefinancierde en uitgevoerde regeling. Oftewel: waar bemoeit hij zich mee?

Een andere vraag was hoe de toegezegde aftrek zou worden geregeld van de premie die de werknemer moet betalen voor zijn aanvullende verzekering. Ik voorzag strijd met het uniforme loonbegrip als de premie wel aftrekbaar zou worden voor het loon voor de loonheffing, terwijl dat niet het geval kon zijn voor de premieheffing voor de werknemersverzekeringen. Immers, de grondslag voor een WW- of WIA-premie is het loon in de zin van de WFSV en daar kan die premie vervolgens niet aftrekbaar van zijn, omdat je dan belandt in een cirkelberekening.

Naïef
Maar hoe naïef kan een blogschrijver zijn! Alsof dat een probleem was! Natuurlijk niet! De bijdrage van de werknemer wordt gewoon geheven over het loon van kolom 3, gemaximeerd op het bedrag van het maximumpremieloon voor de werknemersverzekeringen en is aftrekbaar voor alle heffingen. Simpel toch?

Eh, simpel? Even nadenken. Het loon van kolom 3 omvat zowel loon uit tegenwoordige dienstbetrekking als loon uit vroegere dienstbetrekking. In principe kan de werknemer dus premie moeten betalen over een stukje loon uit vroegere dienstbetrekking. Bijvoorbeeld over een ontvangen schadevergoeding. Of een ontslagvergoeding. Een transitievergoeding bijvoorbeeld. Maar dan betaalt hij dus premie over een stukje loon voor de derving waarvan hij niet verzekerd is!

Tenminste, dat neem ik aan. Ik ga ervanuit dat zodra de werknemer door zijn wettelijke WW-termijn is en beroep kan doen op de aanvullende private WW-uitkering, de Stichting PAWW - die hiervoor in het leven is geroepen - de berekening van het UWV overneemt. Die berekening is gebaseerd op alleen het loon uit tegenwoordige dienstbetrekking. Ik neem niet aan dat Stichting PAWW of uitvoerende instantie Raet de uitkering opnieuw gaat berekenen op basis van het kolom 3 loon van de werknemer. Oftewel: de aanvullende uitkering zal in een aantal gevallen gebaseerd zijn op minder loon dan waarover premie is betaald, zodat feitelijk werknemers voor hun verplichte aanvullende WW-verzekering teveel premie betalen. Heet zoiets geen woekerpolis?

Keuze – geen keuze / administratieve rompslomp
Zou een werknemer met die wetenschap dan kunnen afzien van deze aanvullende verzekering? Nee; dat blijkt niet te kunnen. Als zijn werkgever valt onder een zogenoemde verzamel-cao, dan is hij de klos. Of de gelukkige. Het ligt er maar aan hoe je het wilt zien.

Overigens kan een werkgever die niet onder de verzamel-cao valt zich alsnog aanmelden voor deze regeling. Maar een werknemer kan dat niet. Op zich toch wel opmerkelijk: we hebben het over een verzekering voor en (betaald) door werknemers, maar de werknemer zelf heeft geen keuze, terwijl de werkgever die soms wel heeft.

Ik denk dat die keuze er voor de werknemer niet is, omdat het de werkgever is die wordt opgezadeld met een extra loonaangifte richting de Stichting PAWW. De werknemer hoeft ‘alleen’ maar te betalen, maar de werkgever krijgt te maken met extra administratieve lasten. Het is begrijpelijk dat dit een drempel kan zijn voor werkgevers om zich vrijwillig te melden. Maar is dit feitelijk geen fors nadeel voor de werknemers van zo’n werkgever?

Ik hoor Asscher nog roepen hoe belangrijk het was dat deze aanvullende regeling voor werknemers er zou komen. Maar een hoop werknemers vallen dus buiten de boot. Kan dat zomaar?

Privaat of wettelijk?
Die vraag lijkt me voer voor arbeidsjuristen. Naar mijn mening wordt hier een regeling ingevoerd die discrimineert tussen werknemers van werkgevers die wel (moeten) meedoen en werknemers van werkgevers die dat niet doen. Je zou kunnen zeggen: tja, het is een private regeling, dus wat kan de overheid daaraan doen: het is iets tussen werkgevers en werknemers.

Dat kan wel zo zijn, maar van de andere kant, deze premie mag ook worden ingehouden op het loon van werknemers als dat loon daardoor onder het nettominimumloon uitkomt. Dat levert dan toch géén strijd op met de bepalingen van de WAS, want het wordt gelijkgesteld met andere wettelijke inhoudingen. Kortom: zo privaat is die regeling kennelijk ook weer niet. Oftewel: hier gebeuren rare dingen.

En wat te denken van een werknemer bij wie jarenlang verplicht premie is ingehouden en die op enig moment overstapt naar een werkgever die niet is aangesloten bij de regeling? Die werknemer verliest in één klap zijn aanspraak op een aanvullende WW. Dat voelt uitermate oneerlijk aan.

Waarom zo moeilijk?
Er wordt dus een ingewikkelde, dure, lastenverzwarende en potentieel discriminerende regeling in het leven geroepen, om …. ja, waarom eigenlijk?

Waarom mag de doelbewuste bekorting van de WW-duur door het kabinet eigenlijk direct worden gerepareerd langs private weg, met toestemming van datzelfde kabinet? Wat was dan eigenlijk überhaupt de reden voor die bekorting?

Was het dat werklozen wellicht moeten worden gestimuleerd om maar weer snel een baan te vinden? Is de wettelijke WW-duur daarom bekort? Zo ja, dan helpt het natuurlijk niet als die duur langs private weg onmiddellijk weer mag worden uitgebreid tot de oorspronkelijke lengte.

Of zou het dan misschien een kwestie van geld zijn? Is de WW te duur geworden, moest de lengte daarom worden bekort en dienen werknemers dan maar zelf de aanvulling te betalen? Is dat de reden? Nou nee, want werknemersorganisaties hebben al jaren geleden aangeboden om weer mee te gaan betalen aan de financiering van de WW. Maar toenmalig minister Kamp van Sociale Zaken zag dat niet zitten. Volgens hem zou herinvoering van een (aftrekbaar) werknemersdeel in de WW-premie namelijk niet stroken met de uniformering van het loonbegrip.

Uniform loonbegrip noodzakelijk voor verdere vereenvoudiging
En YES, daar draait het om! Dát is nu precies de reden voor het in elkaar steken van dit op een aantal punten hoogst discutabel gedrocht van een aanvullingsregeling: het uniforme loonbegrip moet per se intact blijven, om de weg vrij te houden voor verdere vereenvoudiging van het proces van inning van belasting en sociale premies.

En de eerstvolgende stap in dat vereenvoudigingproces zal binnenkort worden aangekondigd. Naar verwachting zal het kabinet Rutte-3 met een aantal hervormingen op fiscaal gebied komen, waaronder de invoering van een vlaktaks. Die vlaktaks moet de heffing van belasting en premies weer een stuk eenvoudiger maken. En voor je het weet hebben we over een paar jaar de loonsomheffing: de ultieme droom van onze Haagsche vereenvoudigers. (Zie mijn blog Loonsomheffing is een stap te ver uit januari 2012).

En daarom worden we nu opgescheept met een zowel juridisch als sociaal uitermate discutabele aanvullingsregeling WW. Wederom moet inhoud wijken voor uitvoeringsgemak.

Vereenvoudiging heeft nu eenmaal een prijs.

Han Bakker – MBZ Consultancy

blog_image:article_profsg_150753622159db2d5d357a6.jpg:end_blog_image

Voor meer blogs van Han Bakker, klik hier

 

Reageer

Ideale werving en selectie voor de salarisadministratie

 

Al 10 jaar lang dé partner binnen salarisadministratie

Met opleidingen helpen we salarisprocessen te verbeteren

Cookie-instellingen